Zdzisław Ruszkowski
Biografia
Urodził się 5 lutego 1907 roku w Tomaszowie Mazowieckim jako syn malarza Wacława Ruszkowskiego i Karoliny. Do drugiego roku życia wychowywał się w Kaliszu. Wybuch I wojny światowej zastał rodzinę w Brańszczyku; nie mogli powrócić do Kalisza wyjechali do Rosji, skąd wrócili na początku rewolucji październikowej.
Pod kierunkiem ojca malował sceny batalistyczne, konie i pejzaże. W Kaliszu ponownie zamieszkali w 1918. Od 1925 studiował w krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych w pracowniach Józefa Mehoffera, Wojciecha Weissa, Stanisława Kamockiego oraz Władysława Jarockiego. W 1929 odbył służbę wojskową, a następnie wyjechał do Warszawy, gdzie kontynuował studia na Akademii Sztuk Pięknych u Felicjana Szczęsnego Kowarskiego i Leonarda Pękalskiego. Dołączył do ugrupowania Pryzmat, z którym wystawiał w Instytucie Propagandy Sztuki; w 1933 w pierwszej wystawie ugrupowania zaprezentował swój obraz 'Pejzaż z Żoliborza', ukończył studia w tym samym roku.
W 1934 w Brańszczyku zmarł Wacław Ruszkowski; rok później Zdzisław wyjechał do Paryża na stałe. Początkowo żył z pieniędzy pozostawionych przez ojca, później utrzymywał się dzięki wsparciu znajomych i krewnych, co umożliwiało mu uprawianie sztuki wolnej od troski o środki na utrzymanie. Podróżował po Francji, Hiszpanii, tworzył także w Wielkiej Brytanii, Irlandii, Włoszech i na Cyprze. W 1936 wyjechał do Aix-en-Provence, by obserwować krajobrazy Cézanne’a; poznał tam polskiego artystę Jana Wacława Zawadowskiego, z którym się zaprzyjaźnił i który udostępnił mu studia na wsi; poznał też Matthew Smitha.
W 1938 przesłał prace do Polski na drugą wystawę ugrupowania Pryzmat. Po wybuchu II wojny światowej wstąpił do Wojska Polskiego we Francji; po wkroczeniu Niemców pieszo przeszedł Pireneje, szukając schronienia w Hiszpanii, skąd przez Portugalię dotarł do Gibraltaru, a stamtąd do Szkocji. W 1941 wystawił prace w Royal Scottish Academy of Art; w tym samym roku poślubił Jennifer McCormack, od tego momentu dzielił czas między Londyn, Kornwalię i pracownię w Lyme Regis w Dorset. W 1946 brał udział w The London Group Exhibition; w 1948 miał swoją pierwszą wystawę indywidualną w Roland Browse and Delbanco Gallery.
W pierwszych latach wojny interesował się postimpresjonizmem, ale już na początku lat pięćdziesiątych zaczął realizować własne wizje płynące z jednostkowego postrzegania natury. W 1951 poznał Tom Laughtona, kolekcjonera sztuki i hotelarza ze Scarborough; obu mężczyzn połąła wieloletnia przyjaźń. Ruszkowski przeżywał kryzys twórczy, za namową Laughtona od nowa zaczął tworzyć. W 1959 obaj odwiedzili Loch Maree w Szkocji; przy pomocy Laughtona naprawił starą chatę, a stodołę przebudował na studio. Spędził tam dwa bardzo twórcze sezony latem 1960 i 1961.
Pomiędzy 1950 a 1980 Ruszkowski wiele razy wystawiał prace w Wielkiej Brytanii m.in. w Leicester Gallery, Roland, Browse & Delbanco Gallery oraz Jablonsky Gallery, a także w Zachodniej Europie; podczas plenerów zaczynał malować, większość obrazów dokańczał w studiu w Londynie lub w Lyme Regis. W 1957 po raz pierwszy od wyjazdu odwiedził Polskę, powrócił tu jeszcze w 1963, 1970 i 1973, gdy zmarła jego matka.
W 1984 zmarł Tom Laughton; jego kolekcja prac Ruszkowskiego liczyła 182 obrazy, z czego 9 podarował galerii w Scarborough. W tym samym roku Ruszkowski zaczął mieć poważne problemy ze wzrokiem i postanowił skupić się na rzeźbie; kilka razy odbył z żoną podróż do Grecji i Włoch. W 1989 i 1990 Ambasada RP w Wielkiej Brytanii zorganizowała w Galerii Middlesbrough dwie wystawy prac Zdzisława Ruszkowskiego z kolekcji Michaela Simonowa. W grudniu 1990 w Schwartz Sackin Fine Arts w Londynie miała miejsce ostatnia wystawa jego prac. Nie mogąc malować, zapadł na depresję; w kwietniu 1991 ostatni raz próbował malować, doznał udaru i zmarł 18 maja 1991 w Londynie.